مترجم: شیوا افشاری/دانشجوی کارشناسی ارشد معماری منظر دانشگاه تهران


در طول ۱۰ سال گذشته در جهان یک جنبش محیط زیستی با هدف احیاء و آماده سازی محیط طبیعی در برابر اثرات شدید تغییرات آب و هوا روی داده است. اکثر شهرها در حال بکارگیری یک استراتژی سازگار با طبیعت هستند. آنها همچنین در حال رقابت هستند که قبل از رویارویی با تغییرات شدید آب و هوایی، آماده شوند. اکوسیستم های سالم به طور طبیعی آب و هوا را تنظیم می کنند و آسیب پذیری ما را در برابر اثرات مخرب ناشی از تغییرات آب و هوا کاهش می دهند، در نتیجه تشدید ارتباط با طبیعت، انعطاف پذیری شهرهای ما را تقویت خواهد کرد.
در این مطلب به ۱۰ شهر در سراسر دنیا اشاره می شود که از طریق ارتباط قوی با طبیعت به آنها کمک شده است تا به شهرهایی پایدار در جهان تبدیل شوند. یک پروژه با اهمیت بالا که در راستای اهداف مبتنی بر پایداری در این شهرها اجرا شده است نیز به صورت مختصر معرفی شده است.

شهر کیپ در آفریقای جنوبی

شهر کیپ به عنوان یک شهر ساحلی در برابر اثرات ناشی از تغییرات اقلیم مانند هوای نامعتدل و افزایش سطح دریا بسیار آسیب پذیر است.  این شهر با هدف مبارزه با این عامل (تغییرات اقلیم) و همچنین کاهش اثر کربن، “برنامه عملیاتی تغییرات اقلیم و انرژی” را توسعه داد که بر استفاده از انرژی تجدیدپذیر و حفاظت از فضای سبز تاکید می کند. شهر کیپ با سرانه فضای سبز مناسب به ازای هر نفر در فهرست شهر سبز آفریقایی واحد اطلاعات اکونومیست در سال ۲۰۱۲، در دسته بندی بالاتر از حد متوسط استفاده از زمین قرار گرفت.
ارزش گذاری زمینهای آنها و تشخیص دادن اهمیت طبیعت در توانایی شهر برای سازگاری با تغییرات اقلیمی، باعث شده است تا نقشه برداری از اکوسیستم به عنوان مهمترین استراتژی برای شناسایی و حفاظت از اکوسیستم های طبیعی استفاده شود. بعضی از استراتژیهای انرژی تجدیدپذیر آنها شامل مزارع خورشیدی، مزارع بادی و نصب آبگرمکن خورشیدی است.

سایبان درختی برای پیاده رو
محیط زیست طبیعی شهر کیپ (Cape Town) که دارای تنوع زیستی فراوان است و با ذخایر طبیعی فوق العاده اش شناخته می شود، حاوی بعضی از کمیاب ترین گونه های گیاهی در جهان است. بینندگان در حالی که در باغ کریستین، در میان پل مارپیچ که معمار آن توماس مارک است قدم می زنند، می توانند برخی از بیشترین گونه های گیاهی در حال انقراض در جهان را کشف و مشاهده کنند. این گردشگاه خلاق که از چوب طبیعی و فولاد سبک وزن ساخته شده، برای رشد گیاهان و موقعیت آنها را در آینده فراهم و ساخته شده است.

سنگاپور

آب شیرین هم برای سلامتی و هم برای نگهداری از یک اکوسیستم سالم طبیعی ضروری است. این عنصر در شهرهایی مثل سنگاپور که دسترسی به آن وجود ندارد، می تواند مشکل ساز باشد. برای غلبه بر این مشکل، شهر یک استراتژی تصفیه آب را که “آب NE” نامیده می شود، توسعه داد. استراتژیها و سیاستهای جدید شهر سنگاپور که به سمت بهبود محیط طبیعی سوق دارد، بخشی از عللی است که آنرا سبزترین شهر آسیا که بالاترین رتبه بندی کلی را در همه دسته بندیهای محیط زیستی در “فهرست شهر سبز آسیا” در سال ۲۰۱۲ کسب کرده، می کند.
طرحهای زیست محیطی مانند “مرکز شهر قابل زندگی (CLC)” نیز با چشم انداز کلی ایجاد و به اشتراک گذاری دانش در شهرهای قابل زندگی و پایدار، به تداوم یک شهر سبز کمک می کنند.

پارک بیشان (Bishan)
پارک بیشان که توسط آتلیه دریزیتل (Dreiseitl) طراحی شده است، یک اکوسیستم شاداب و سالم را در سنگاپور نشان می دهد که اکوسیستمی طبیعی و غنی است و در وسط شهر قرار گرفته است. رودخانه بومی یک ویژگی مهم پارک است که به کاهش اثر جزیره گرمایی شهر کمک می کند و همچنین یک مکان سالم برای مردم است که می توانند در کنار آن قدم بزنند.

هنگ کنگ در چین

هنگ کنگ به عنوان مرکزی برای تجارت، اقتصاد و فضای سبز محسوب می شود. زندگی اکثر ساکنین شهر درون پارکها، مسیرهای پیاده روی، باغهای عمومی و شکلهای دیگری از فضای سبز می گذرد. اینکه استفاده از این زمین، در یکی از قدرتمندترین دسته بندیهای محیط زیستی در “فهرست شهر سبز آسیا در سال ۲۰۱۲ قرار گرفته است، حیرت آور نیست. در سیاستها و برنامه های آینده شهر هنگ کنگ، حفاظت از طبیعت یک محور است. این موضوع همچنان که به مدیریت و نگهداری از طبیعت کمک می کند، مردم را از ادامه دار بودن دسترسی جامعه به آن نیز مطمئن می سازد.

مزرعه شهری شهر لندگرب (Landgrab)
در هنگ کنگ همچنین ابتکاراتی به منظور درگیر کردن جامعه با موضوع و فراهم کردن اطلاعات محیط زیستی در حال روی دادن است. مزرعه شهری شهر لندگرب که توسط جوزف گریما (Joseph Grima)، جفری جانسون (Jeffrey Johnson) و جوز اسپارزا (Jose Esparza) طراحی شده است، یک سیستم منحصر بفرد است که به جامعه شهری اطلاعاتی در رابطه با دنیای نادیده گرفته شده کشاورزی که لازمه زنده نگه داشتن شهرها است، می دهد. این طرح شامل نقشه ناحیه مرکزی شهر و یک بخش از زمینهای کشت شده است که در مقیاس یکسان ساخته شده اند. هدف این طرح این است که بتواند غذای کافی را برای جمعیتی که درون منطقه مشخص شده در نقشه زندگی می کنند، فراهم کند.

سیدنی در استرالیا

شهر سیدنی چشم اندازی را با عنوان”سیدنی پایدار در سال ۲۰۳۰″ ایجاد کرده است، با طرحهایی که تا آنجا که ممکن است به شهری سبز، جهانی و متصل در سال ۲۰۳۰ تبدیل شود. برنامه های سیدنی مبنی بر “سبزکردن شهر” و “اکولوژِی شهری”، دو بخش قدرتمند از طرح کلی است و در ایجاد یک رابطه قوی با طبیعت بسیار مصمم است. دیدگاه بخش “سبز کردن شهر” این است که درختان بیشتری در سراسر شهر کاشته شود و نهایتاً آنها به عنوان یک سایبان برای شهر رشد کنند که ۵۰% از چیزی که در حال حاضر وجود دارد وسیعتر خواهد بود.
در نهایت این موضوع می تواند دمای شهر را تا ۲ درجه سلسیوس خنکتر کند و همچنین به سلامتی جامعه در میان یک هوای تمیزتر کمک  می کند. بخش ” اکولوژی شهری”، تنوع زیستی از گیاهان و جانوران را هدف گذاری می کند. این هدف ایجاد پارکهای بیشتر، تالابها، باغها و زندگی گیاهی را در شهر سیدنی ترویج می دهد.

خط ارتباطی
خط ارتباطی که توسط استودیو Aspect طراحی شده است، از طریق کاشت یکباره درختان بیشتر، پروژه تونل دوونشیر (Devonshire) که در زیر ایستگاه مرکزی و محله چینی ها قرار دارد را به دارلینگ هاربر متصل می کند. سایت برای تبدیل موقعیت صنعتی اش به یک فضای سبز، از تونل سابق راه آهن دوباره استفاده کرده، فضاها را بهم وصل می کند و سیدنی را یک قدم به شهری سبز، جهانی و متصل به آینده در سال ۲۰۳۰ نزدیکتر می کند.

استکهلم در سوئد

استکهلم اولین شهری بود که کمیسیون اروپایی آن را در سال ۲۰۱۰ پایتخت سبز اروپا نامید و به عنوان الگویی برای شهرهای پایدار عمل می کند. شهر استکهلم با کسب رتبه اول در  دسته بندی ساختمانها و حمل و نقل در “فهرست شهر سبز اروپا” در سال ۲۰۱۲، به منظور کاهش تولید گازهای گلخانه ای توسط اتومبیل که برای محیط زیست مضر هستند، مالیات بیشتری را برای وسایل حمل و نقلی که درون شهر رانندگی می کنند، اختصاص داد. این راهکار بسیار موثر دودهای اتومبیل را کاهش داد و سبک زندگی فعال را از طریق دوچرخه سواری و پیاده روی افزایش داد. این شهر متعهد به بهره وری از انرژی و محیط زیست و جامعه ای سالم شد.

بندر ساحلی رویال
بندر ساحلی رویال که قرار است تا سال ۲۰۳۰ به طور کامل توسعه یابد، مثالی از تلاش شهر استکهلم در ایجاد جوامع صرفه جو در انرژی از طریق دسترسی به طبیعت است. شهر ساحلی رویال به یکی از بزرگترین همسایگی های توسعه یافته پایدار تبدیل شده است. درختان و گیاهان در دل جامعه شهری کاشته شده اند و ارتباط دهنده مردم به آب و پارکها موجود در خیابان هستند. هدف این منطقه، کاهش اثر کربن تا ۱٫۵ تن به ازای هر نفر تا سال ۲۰۳۰ است. استکهلم همچنین امید دارد که در بندر ساحلی رویال از سوخت فسیلی رها شود.

کپنهاگ در دانمارک

کمیسیون اروپا این شهر را پایتخت سبز اروپا نامگذاری کرده است. هدف طرحهای بلند مدت محیط زیستی شهر کپنهاگ این است که بتواند تا سال ۲۰۲۵ کربن را در این شهر خنثی سازد. با به دست آوردن رتبه اول در “فهرست شهر سبز اروپا” در سال ۲۰۱۲، ساختار زیست محیطی حاکم و جامعه، قوی ترین ابزار برای رسیدن به اهداف بوده اند.

پارک ارستد (Orsteds)
پارک ارستد که توسط گروه معماران COBE طراحی شده است، یک فضای فعالیتی باز را بین یک بازار شلوغ و یک جنگل شهری دعوت کننده، ایجاد می کند. با ترکیب این فضاها سبک زندگی فعال، محیط زیست سالم و تنوع زیستی ایجاد می شوند. آنها در مجموع برای هر کسی در میان طبیعت واقع در وسط بخش شلوغ شهر، چیزی کوچک را فراهم می کنند.

اسلو در نروژ

اسلو به عنوان یکی دیگر از شهرهای اروپایی با اهداف بلندمرتبه پایداری قصد داشته که بین سالهای ۱۹۹۰ و ۲۰۳۰ انتشارات دی اکسید کربن را تا ۵۰% و گاز گلخانه ای را تا ۹۵% کاهش دهد. رتبه اول شهر اسلو هم در دسته بندی انتشارات دی اکسید کربن و هم در دسته بندی انرژی در “فهرست شهر سبز اروپا” در سال ۲۰۱۲، عمدتاً به دلیل استفاده آنها از منابع انرژی متناوب و تجدیدشدنی و سیاستهای صرفه جویی در انرژی است.
شهر اسلو به منظور دستیابی به اقلیم انعطاف پذیر، یک “استراتژی منطبق بر تغییرات آب و هوا” توسعه داده است. بر اساس نظر شورای شهر اسلو، توسعه فضاهای سبز که به طور موثر مدیریت بحران آب را بهبود می بخشد یک کلید طلایی خواهد بود. شهر اسلو از اجرا و حفاظت از طبیعت به عنوان راهی برای مدیریت و تنظیم اکوسیستمهای سالم استفاده می کند.

گرورودپارکن
گرورودپارکن (Grorudparken) که توسط گروه معماری Link طراحی شده است، پروژه ای را در اسلو نشان می دهد که هدف آن مبارزه با سیل و بهبود کیفیت آب از طریق استفاده از عناصر طبیعی است. برای اجرای این هدف آنها از یک استراتژی به نام fytosanering استفاده کردند که در آن گیاهان را به کار گرفتند تا سم های بیرون آمده از خاکهای آلوده را جذب کنند و خاک را طی ۲ تا ۳ سال تمیز کنند. از رفتار زیستی گیاهان جهت خنثی کردن طغیان آب قبل از زهکشی آن به سایت استفاده می شد.

سان فرانسیسکو در کالیفرنیا آمریکا

با آغاز تاسیس باشگاه سیرا، سان فرانسیسکو سالها پناهگاهی زیست محیطی شده است و همچنین بین تمام شهرهای شمال آمریکا در فهرست شهر سبز کانادا و آمریکا در سال ۲۰۱۲ در صدر جدول قرار گرفته است. سان فرانسیسکو به خاطر یک فعالیت زیست محیطی که تاکیدش بر بازیافت و سیاست “زباله صفر” بود، به طور گسترده معروف شد. ساکنین می بایست که مواد بازیافتی، مخلوط و سطل زباله را جدا کنند. این سیاست موثر بود چرا که آنها ۷۲% از زباله هایشان را در سال ۲۰۰۹ بازیافت کردند. این کار با کاهش دفن زباله، مصرف انرژی و آلودگی هوا از طریق بازیافت، عناصر سمی وارد شده به طبیعت را کاهش می دهد. این کار به نوبه خود رشد سالمتر محیط زیست، یک جامعه سالمتر و یک محیط زندگی پاکیزه تر را ارائه می کند.

مرکز آکادمی علوم
مرکز آکادمی علوم کالیفرنیا که توسط رنزو پیانو طراحی شد، تنها مرکزی بود که موفق به کسب گواهینامه LEED پلانتینوم شد. مرکزی که در بالاترین سطح از پایداری است. ساختمان مجسمه گونه ای با سقف سبز که  در پارک “گلدن گیت بریج” قرار دارد در پارک گسترش یافته است. کانسپت طراحی به معنای واقعی کلمه، بلند کردن سطح زمین و قرار گرفتن ساختمان در زیر آن بود که منجر به خلق یک شاهکار طبیعی پایدار و پویا شد.

ونکوور در کانادا

ونکوور، زادگاه صلح سبز در دهه ۱۹۷۰، میراث زیست محیطی خود را نگه داشته است و رتبه دوم را در فهرست شهر سبز کانادا و آمریکا در سال ۲۰۱۲ کسب کرد. اهداف شهر ونکوور این است که با “اقدام طرح سبزترین شهر” ونکوور را به رهبر جهانی در پایداری شهری تبدیل کند. اصلی ترین اهداف فراگیر طرح عبارتند از کربن صفر، زباله صفر و اکوسیستمهای سالم. هر ناحیه شامل مجموعه ای از اهداف برای سال ۲۰۲۰ است، تا از اینکه زندگی هر فرد با پیاده روی ۵ دقیقه ای در پیاده رو یک پارک، گذرگاه سبز یا دیگر فضاهای سبز می گذرد، اطمینان حاصل کنند.

پل شهر ونکوور
پل شهر ونکوور که توسط معماران منظر Jones طراحی شد، اهمیت دسترسی به طبیعت را در ونکوور نشان می دهد. ویژگی این طرح یادمانی، یک پیاده رو از گیاهان بومی است که در طول منظر طبیعی موجود گسترش یافته است و رودخانه کلمبیا را به قلعه قدیمی ونکوور متصل می کند. با انتخاب با دقت گیاهان، شما خودتان را در حال پیاده روی در میان چند زیستگاه مختلف خواهید یافت.

بوگوتا در کلمبیا

مسئولان شهر در پنجمین کنگره جهانی UCLG در بوگوتا، “چارچوب سیاست فضای عمومی” را مطرح کردند که شامل اهمیت محیط طبیعی و بخش توسعه پایدار در فضای سبز و الزام آن در نگهداری یک شهر پایدار و انعطاف پذیر است. استفاده و ایجاد فضای سبز عمومی به عنوان یک استراتژی مهم در انطباق با تغییرات اقلیمی و بهبود سلامت عمومی شناخته شده بود.

مرکز ملی اجرایی CAN
طراحان طبق بخشی از یک اصل طراحی شهری در بوگوتا باید مقدار مشخصی از فضای سبز را برای پارکهای بیشتری در اطراف خانه ها کنار بگذارند. از اینرو، طرح جامع برای مرکز ملی اجرایی در بوگوتا شامل یک برآمدگی سبز است که در تمامی ناحیه ها بهم وصل شده و یک هماهنگی فضای سبز بین تحولات دولتی، محلی، آموزشی، جزئی و فرهنگی ایجاد کرده است.
طبیعت یک بخش ضروری از یک سیستم غنی است که شهرها را می سازد اما مشارکت جامعه نیز مهم است. جوامع قوی و ابتکارات زیست محیطی کلیدی نیرومند برای موفق شدن در هر یک از این شهرهاست. کوچکترین اقدامات خوب می تواند یک تاثیر بزرگ در بلندمدت ایجاد کند.


منبع: landarchs

منبع ترجمه: معماری منظر

مطالب بیشتری نیست
کانال تلگرام