گونَر بیرکِرتز (Gunnar Birkerts) معمار برجسته‌ی امریکایی دیروز در سن ۹۲ سالگی در دترویت ( Detroit) و درجوار خانواده‌ی خود درگذشت. بیرکرتز در سال ۱۹۲۵ در ریگا (لاتویا) متولد شد و تحصیلات آکادمیک خود را در دانشگاه اشتوتگارت آلمان در رشته‌ی معماری و با درجه‌ی ممتاز به پایان رساند. پس از پایان تحصیلات، در سال ۱۹۴۹ و در زمان جنگ جهانی دوم به امریکا مهاجرت کرد. از میان آثار او می‌توان به موزه هنر معاصر کانزاس، کلیسای جامع کالواری بابتیست در دترویت، موزه شیشه کورنینگ، مدرسه و کالج سراسری کولومبوس و کتابخانه ملی لتونی اشاره کرد. ادامه متن
معماری
وقتی می‌گوییم «میدان عمومی» باید از خود بپرسیم این عموم کیستند یا چیستند؟ چه کسی مالک این فضاست؟ چه چیزی آن را جمعی می‌کند؟ لازمه‌ی دموکراسی این است: توانایی و قدرت داشتن در به پرسش کشیدن نهاد قدرت. این مالکیتِ دولتی نیست که ضامن عمومی بودن یک مکان است، بلکه کنش‌های پرسش‌گرانه و تضارب آراست که می‌تواند مکانی را مکانی جمعی کند. به همین سبب است که بر میدان مثل خود دموکراسی نظارتی موشکافانه اعمال می‌شود و عموماً جایی مخاطره‌آمیز است. ادامه متن
عنوان این نوشتار شاید واقع‌بینانه‌ترین توصیف از وضعیت کنونی جامعۀ معماری ایران باشد. بی‌شک مهم‌ترین تحول و عامل موثر در جامعۀ معماری ایران در پانزده سال اخیر، افزایش بی‌حساب و کتاب و غیرمسئولانۀ ظرفیت پذیرش دانشجوی معماری بوده است که باعث شده است جامعۀ معماری ایران چندین برابرشدن جمعیت را در مدتی کوتاه تجربه کند. طبیعی است که این افزایش عددیِ بی‌برنامه و بی‌پشتوانه باعث افت و کاهش سواد و سطح دانش دانشجویان و فارغ‌التحصیلان معماری گشته است. در واقع با نمونۀ بارزی از فداکردن کیفیت آموزشی برای بالابردن کمیت روبه‌رو هستیم؛ به‌گونه‌ای که در حال حاضر درصد بسیار اندکی از جمعیت جامعۀ معماری کشور دارای حداقل‌های معمارانۀ لازم‌اند.
ادامه متن
نویسنده: غلامرضا جمال‌الدین| پژوهشگر معماری ایران لوکوربوزیه در ترازوی تاریخ؛ مجموعه مسکونی محله پِسَک در بوردو فرانسه خانه‌سازی جمعی[1] در قرن... ادامه متن
مسجد ولیعصر (عج)، چالش برانگیز است و درک حقیقت از پس پرده‌های غبار سخت ناممکن. مروری بر ادبیات شکل‌گرفته حول این پروژه نشان می‌دهد که نظرات موافق و یا عمدتاً مخالف چنان فضا را رادیکال کرده‌اند که مؤلفان این طرح، همواره موضعی واکنشی اختیار کرده‌اند و شاید پیش از این گفت‌وگو از این باب که آشکارکننده خویشی‌های این مسجد با صبغه اسلامی و ایرانی ماست، چندان سخنی از این جنس روا نداشته‌اند. از این نظر با این‌‌که این پرونده، به نسبت پرونده‌ای رادیکال و جهت‌مند است، سعی شده است تا این گفت‌وگو بیشتر بابی برای شنیدن باشد و نه وسیله‌ای برای شماتت. اندیشیدن در باب این اثر و موضعی که در برابر آن اتخاذ می‌کنیم سهم بزرگی در انتخاب مسیری دارد که خواهیم پیمود. آیا جریانی که مسجد ولیعصر(عج) پیشنهاد می‌کند، سرنوشت معماری اسلامی ما خاصه در طراحی مسجد است؟
ادامه متن
در مناقشه مسجد، آن‌که همیشه غایب است و یا از او به مثابه موجودی مجرد و بی‌پیشینه یاد می‌شود، مخاطب است. مخاطب که در منظر هر نظریه‌پردازی و در دست هر طراحی، همچون خمیره گل، به شکل دلخواه تعبیر می‌شود و به تقریب هرگز آراي او و باورهای او مورد بررسی قرار نگرفته است. بررسی جایگاه مخاطب به عنوان غایت اثرگذاری فضای کالبدی مسجد، ضرورتی است که می‌تواند مبین کارایی و روایی رویکردهای نظری و عملی به مقوله مسجد باشد. این مقاله به بررسی نسبت دو جریان غالب (بدون در نظرگرفتن خرده‌جریانات) و نسبت آنها با مخاطب مسجد می‌پردازد.
ادامه متن
از عهد کهن و در سراسر جهان، حمام‌های بخار و گرمابه‌ها در حیات اجتماعی ایفاگر نقش بوده‌اند: بستری که در آن کاربرانی از هر طبقه‌ی اجتماعی عریان می‌شدند و این بستر بزنگاهی غنی برای معماران فراهم می‌کرد. در این متن نگاهی داریم به سنت‌های معطوف به حمام‌های عمومی در جهان. ادامه متن
معمار ناهم‌آوای سرسخت، معمار ضد معمار ستاره‌ها «لبس وودز»، سه‌شنبه ۳۰ اکتبر ۲۰۱۲ در سن 72 سالگی، درگذشت. اوبیشتر به واسطه‌‌ی کارهایی که اکثر قریب به اتفاقشان روی کاغذ ماندند، شناخته می‌شود. وودز در طول حیات حرفه‌ای طولانی‌اش غالباً درگیر سرزنش بناهای کسل‌کننده بود و در برابر وسوسه پول و ثروتی که معمارهایی شبیه به رم کولهاس و زاها حدید را به مشاهیر معماری تبدیل کرد، مقاومت نشان می‌داد.
ادامه متن
هشتمین دوره‌ی جایزه اخلاق و نیایش در آیینه پژوهش غروب جمعه با حضور سیدمحمد خاتمی و چهره ها و شخصیت های فرهنگی و هنری در کتابخانه ملی برگزار شد و برگزیدگان این دوره جوایز خود را از دستان سیدمحمد خاتمی گرفتند.
دراین مراسم که با حضور معاون زنان و خانواده رئیس جمهوری و روسای سازمان های میراث فرهنگی و گردشگری و کتابخانه ملی ایران برگزار شد، تندیس و لوح تقدیر هشتمین جایزه اخلاق و نیایش در آیینه هنر و پژوهش در حوزه‌ی معماری به مهدی ابراهیمیان اهدا شد. ادامه متن
لوکوربوزیه با نام اصلی شارل ادوارد ژانره در ۶ اکتبر ۱۸۸۷ متولد شد و در ۲۷ اوت ۱۹۶۵ درگذشت. این معمار، طراح، شهرساز، نویسنده و نقاش سوئیسی یکی از اولین پیشگامان معماری مدرن و سبک بین‌المللی است و بسیاری از بناهای مشهور جهان با تأثیر از سبک معماری او ساخته‌شده‌اند. او یکی از مهم‌ترین معماران تاریخ معماری جهان است. مردی که با اصول پنج‌گانه‌اش و تعریف واحد‌های زیستی در مجتمع‌های مارسی و برلین، نگاه جهان را به شیوه ساخت خانه و شهرسازی شهرها تغییر داد. ادامه متن
به گفته معمار این اثر، پروژه سایبان مردم معماری برای رویدادها و معماری به عنوان رویداد است. این مبلمان شهری سایبان‌های جمع شونده‌ای هستند که قابلیت این را دارند که مردم همانند دوچرخه بر آن سوار شوند، در طول شهر جابجا شوند، در طول خیابان گسترده شوند و ارتباط فضاهای منفصل را با یکدیگر برقرار کنند. سایبان مردم دارای سقف قابل گسترش با ارتفاع دو طبقه است که بر روی ۱۰ چرخ با صندلی قرار گرفته است. ادامه متن
یک سال از آتش‌سوزی و تخریب ساختمان پلاسکو می‌گذرد. ساختمان پلاسکو جدا از ارزش‌های معماری و شهری آن به عنوان یک مرکز مهم فعالیتی در مرکز شهر تهران مطرح بوده است. وجود بیش از پانصد واحد تولیدی و تجاری با بیش از چهارهزار شاغل در صنعت پوشاک خود به تنهایی نشانگر اهمیت اقتصادی این مجوعه در اقتصاد شهر تهران بود. در این میان درهم‌تنیدگی ساختاری نظام مدیریت شهری تهران با سرمایه‌داری مستغلاتی فعال در شهر باعث شده که شهرداری و سایر نهادهای فعال در تهران کمتر توجهی به معیارهای شهر پایدار و جهانی مانند زیست‌پذیری و فعالیت پذیری کنند. ادامه متن