معماری

نقد معماری مرقد امام خمینی (ره)

ساختمان جدید حرم امام خمینی (ره) ۱۴ خرداد 1386 با حضور مردم افتتاح شد. از انتشار اولین تصاویر رسانه‌ای از کالبد حرم تا ورود مردم به آن، یک هفته‌ای انتقادات و گفت‌گوهای رسانه‌ای متفاوت درباره این ساخت‌وساز جدید ایراد شده بود که هیچ‌کدام از مسئولان مرتبط را مجاب نکرد. عمده انتقادات در فضای عمومی معطوف به سیره ساده‌زیستانه امام(ره) و تناقض آن با معماری تجملاتی جدید حرم بود. دست آخر مسئول مستقیم این پروژه (حمید انصاری) با حضور در گفت‌وگوی خبری شبکه دو با دفاع کامل از تصمیمات و معماری حرم آن را معماری ایرانی‌اسلامی درخور امام(ره) و انقلاب دانست.

ایدئال لوکوربوزیه یک‌جور پادگان است

در همان زمانی که مرکز پمپیدو نمایشگاه خود را با موضوع لوکوربوزیه در آوریل 2015 دایر کرد، سه کتاب با رجوع به گرایش‌های فاشیستی این معمار منتشر شد. برگزارکنندگان که با فاش شدن حقیقت مبهوت مانده بودند، تصمیم گرفتند [پاسخ] این مسئله را به کنفرانسی که بنا بود در اواخر سال ۲۰۱۶ برگزار شود، موکول کنند. با این حال، نویسندگان خاصی که نقدهای بسیاری به لوکوربوزیه وارد کرده بودند، اجازه‌ی شرکت نداشتند. درحالی‌که مرکز پمپیدو مشغول ادای احترام به لوکوربوزیه است، گروهی از مورخان و نویسندگان به ما یادآوری می‌کنند که آثار او با دیدگاه‌های تمامیت‌خواهانه و فاشیستی لکه‌دار شده است.

معماری اسلامی، مبحثی در هفت بخش

این پرونده گردآوری بسیار گزینشی مقالاتی است که به خواننده دریافتی از مناقشات و مباحث مهمی را می‌دهد که در جهت تعریف میراث بزرگ تمدن‌های مسلمانان و هنر و معماری‌شان، دنبال شده است. گزیده­‌ها مستقیماً از مقالات اصلی انتخاب شده­ و در راستای پررنگ کردن هفت مضمون تنظیم شده­ است: بحران فرهنگ؛ در معماری «اسلامی» به چه معنی است؟

جای پروژه‌ی اجتماعی معماری کجاست؟

در دهه‌ی گذشته، طیفی از اعمال مشارکتی و کنش‌گرانه، در مقام وارث خودخوانده‌ی پروژه‌ی اجتماعی معماری، ظهور کرده است. اغلب این ابتکارها، از کمک‌های «معماری برای بشریت» در مناطق فقیر و بلازده گرفته تا مداخلات موقت شهری، از تعاریف معمول معماری فراتر می‌روند. چنین اعمالی با برتری‌دادن به کنش‌گری، بی‌تکلفی و دگربودگی در مقابل قسمی فرهنگ مسلط معماری، که شامل فرمالسیم مبتذل و دلمشغولی‌های سلبریتی‌وار است‌، طراحی را از ور رفتن با فرم و مصالح به پرورش روال‌ها و خلق الگوهای مشارکت گسترش می‌دهد. به‌رغم استعداد این فعالیت‌ها برای ایجاد تغییر، بسیاری از منتقدان هنوز درباره‌ی نتایج نهایی و تبعات این ابتکارها به دیده‌ی شک می‌نگرند.

فیل‌های سفید: پروژه‌های خرج‌تراش، ناموفق و خجالت‌آور معماری از سراسر جهان

نویسنده: شارون لم مترجم: علی جاودانی هر اثر معماری‌ موفقیتی اقتصادی و اجتماعی به شمار نمی‌رود؛ اما اصطلاحی هراس‌انگیز وجود دارد که مخصوص مسرفانه‌ترین پروژه...
Fazlur-Rahman-Khan

فضل الرحمان خان کیست؟ نابغه‌ای که ساخت آسمان‌خراش‌های امروزی را امکان‌پذیر کرد

فضل الرحمان خان در سال 1929 در مرکز بنگلادش در جایی که امروزه داکا[6] می‌نامند به دنیا آمد، ولی آن موقع هند بریتانیا نام داشت. او پس از اتمام تحصیلاتش در رشته‌ی مهندسی عمران، در سال 1952 بورسی تحصیلی برای سفر به امریکا دریافت کرد و در دانشگاه ایلینوی[7] در شیکاگو به ادامه تحصیل پرداخت. موفقیت بزرگ فضل الرحمان خان طرح جدیدی بود که در آن، ساختمان بر یک هسته مرکزی فولادی تکیه نمی‌کرد بلکه قاب خارجی ساختمان ایستایی آن را حفظ می‌کرد. چند دسته لوله‌ی عمودی این قاب را تشکیل می‌دادند که استحکام شگفت‌انگیزی را ایجاد می‌کردند و ساختمان را در مقابل بادهای بسیار تند و زلزله محافظت می‌کردند. این طرح همچنین فضای بیشتری درون ساختمان در اختیار می‌گذاشت.

ارنست می: نامی پنهان زیر سایه‌ی باوهاوس

شهرت می نیز مسیری همچون هانس مایر و آندره لورسا[17] پیمود. در تاریخ معماری مدرن از نام می ذکر چندانی نمی‌رود. اینکه او هنگامی که به شوروی رفت دیگر معماران آلمانی مشغول تقویت زبان انگلیسی خود بودند، تنها دلیل این امر نیست. می معماری حرفه‌ای بود که وقتی با مشکل تدارک مسکن برای مردم کشور مواجه شد، نقش خود را نه در پروردن پیش‌نمونه‌هایی برای تولید انبوه که در ساختن آن‌ها در عمل می‌دید. و چنین هم کرد: 15000 تا از آن‌ها را ساخت؛ خانه‌هایی که هنوز که هنوز است مردم در آن‌ها ساکن‌اند.